Wat is co-ouderschap (betekenis)?
Co-ouderschap betekent dat de opvoeding van de kinderen en de zorgtaken ongeveer gelijk tussen ouders wordt verdeeld. De ouders zijn bij co-ouderschap niet (meer) samen door bijvoorbeeld een scheiding. Ouders maken dan afspraken over de kinderen en bij co-ouderschap is de afspraak dat de ouders de kinderen elk ongeveer 50% van de tijd bij zich hebben. Dat kan een week-op-week-afregeling zijn, maar ook een paar vaste dagen per week. Co-ouderschap kan worden vastgelegd in een ouderschapsplan en in sommige gevallen is dat zelfs verplicht.
Verdeling van kosten en zorg voor de kinderen
De ouders zijn evenveel verantwoordelijk voor de dagelijkse zorgtaken, zoals het naar school brengen en helpen met huiswerk. De kinderen zijn ongeveer evenveel dagen bij de ene ouder als bij de andere ouder en ouders hebben ongeveer dezelfde verblijfskosten.
Wel moet worden bepaald op welk adres de kinderen worden ingeschreven. Dit kan namelijk van belang zijn voor de kinderbijslag, de toeslagen en heffingskortingen.
Wanneer voor deze vorm kiezen?
Bij het kiezen voor een vorm van co-ouderschap is het belangrijk om goed na te gaan of dit passend is bij de gezinssituatie. Een co-ouderschap is niet altijd geschikt.
Co-ouderschap betekent dat de kinderen ook 50% bij de andere ouder zullen zijn. Hierom is het belangrijk dat er een basis van vertrouwen is tussen ouders en het contact goed is. Daarnaast is het natuurlijk ook van belang om te kijken welke regeling het beste bij de kinderen past. Het uitdenken wat een co-ouderschap in de praktijk zou betekenen, is daarom belangrijk. Hoe komt het met school? Wat als de kinderen met vrienden of vriendinnen willen afspreken? Op welke dagen werken de ouders?
Wat wil uw kind zelf?
Vraag eventueel ook aan uw kind wat het wil. Zij kunnen een duidelijke mening hebben. Het kan dan goed zijn om hen in het gesprek te betrekken, al kan dit voor sommige kinderen ook ingewikkeld zijn. Maak hierin een zorgvuldige afweging. Uiteindelijk is het aan de ouders om te beslissen over het co-ouderschap en afspraken te maken.
Welke afspraken moet je maken?
De volgende afspraken moeten er in elk geval worden gemaakt:
- afspraken over de verdeling van de zorgtaken en opvoedtaken. Bij een co-ouderschap verblijven de kinderen ongeveer evenveel bij de ene als bij de andere ouder;
- afspraken over de kosten voor de opvoeding. Beide ouders betalen samen de kosten, afhankelijk van hun inkomen;
- u spreekt met elkaar af dat u belangrijke beslissingen over de kinderen samen neemt en elkaar informeert over de kinderen.
Ouderschapsplan
Als u getrouwd bent of geregistreerd partner en u gaat scheiden, dan bent u verplicht om een ouderschapsplan op te stellen en in te leveren bij de rechter. Voor dit laatste heeft u een advocaat nodig.
Bent u niet getrouwd maar heeft u wel gezamenlijk gezag over de kinderen? Ook dan moet u een ouderschapsplan maken als u uit elkaar gaat. Deze hoeft echter niet te worden vastgelegd bij de rechter.
Co-ouderschap en alimentatie
Omdat de opvoedingstaken bij co-ouderschap nagenoeg gelijk zijn, bent u samen verantwoordelijk voor de kosten voor de zorg en opvoeding van de kinderen. Als een van de ouders te weinig inkomen heeft om in deze kosten van de kinderen te voorzien, dan kan het zijn dat de andere ouder een bedrag aan kinderalimentatie betaalt als zijn/haar inkomen dat toelaat. Hier kunt u zelf afspraken over maken. U kunt ook de hoogte van de kinderalimentatie laten berekenen door een advocaat. Als u er samen niet uit komt, dan kan de rechter worden verzocht om een bedrag aan kinderalimentatie vast te stellen. Onze familierecht advocaat kan u hierin bijstaan.
Co-ouderschap of zorgregeling?
Co-ouderschap is niet altijd een goede oplossing. Bijvoorbeeld als overleg tussen beide ouders lastig is of als de werktijden van ouders het niet toelaten of als de ouders ver van elkaar wonen. Het is dan beter om de kinderen hoofdzakelijk bij één ouder te laten wonen en een zorgregeling met de andere ouder af te spreken.
Wat zijn de regels en voorwaarden?
Bij een co-ouderschap is er nog regelmatig contact tussen beide ouders. Het is dus van belang dat er onderling vertrouwen is en wederzijds respect.
De regels stelt u gezamenlijk op in het ouderschapsplan. Denk hierbij aan zaken als:
- hoe de zorg en opvoeding wordt verdeeld;
- hoe vaak de ouders elkaar informatie geven over de kinderen;
- hoe belangrijke beslissingen over de kinderen worden gemaakt, bijvoorbeeld de schoolkeuze;
- welk bedrag aan kinderalimentatie wordt betaald;
- hoe de kinderen zijn betrokken bij het maken van het ouderschapsplan.
Co-ouderschap nadelen
Er kunnen ook nadelen kleven aan co-ouderschap:
- Co-ouderschap kan zijn weerslag hebben op de kinderen door de vele wisselmomenten en het feit dat ze twee huizen hebben;
- Bij co-ouderschap is er nog veel contact tussen beide ouders, over veel dingen moet worden overlegd;
- Co-ouderschap kan moeilijk te combineren zijn met werktijden.
Wat zijn de voordelen?
Co-ouderschap biedt ook veel voordelen:
- Kinderen hebben niet het gevoel dat ze moeten kiezen tussen beide ouders;
- De ouders voelen zich evenveel betrokken bij de opvoeding van de kinderen;
- Beide ouders kunnen kwalitatieve tijd doorbrengen met de kinderen.
Toeslagen en regelingen bij co-ouderschap
De kinderen hebben twee woonadressen bij een co-ouderschap, maar staan op één adres ingeschreven. Naar wie van de ouders gaan de toeslagen en andere tegemoetkomingen?
Kinderbijslag
Normaal gesproken krijgen beide ouders de helft van de kinderbijslag bij een co-ouderschap. U kunt echter ook gezamenlijk iets anders afspreken. Zo kunt u bij de Sociale Verzekeringsbank aangeven dat de kinderbijslag naar één ouder dient te gaan of dat de kinderbijslag van het ene kind naar de ene ouder gaat en van het andere kind naar de andere ouder.
Kindgebonden budget
Alleen de aanvrager van de kinderbijslag ontvangt automatisch kindgebonden budget van de Belastingdienst, mits de ouder daar ook recht op heeft.
Voor het kindgebonden budget kan het echter veel verschil maken welke ouder dit ontvangt, omdat degene met het laagste inkomen recht heeft op een hogere toeslag. Met de proefberekening op de site van de Belastingdienst kunt u uitrekenen hoeveel kindgebonden budget u of uw ex-partner kunt krijgen.
Het is dan ook verstandig om na te gaan op wiens naam de kinderbijslag moet komen te staan, omdat diegene ook het kindgebonden budget voor dat kind ontvangt. Als er meer kinderen zijn, kunt u er ook voor kiezen om per kind een andere ouder aanvrager van de kinderbijslag en kindgebonden budget te laten zijn.
Heffingskortingen
Beide ouders kunnen bij een co-ouderschap recht hebben op de inkomensafhankelijke combinatiekorting (IACK). Dit is een heffingskorting die u bij de Belastingdienst kunt aanvragen als u kinderen heeft en werkt. De Belastingdienst kan bewijsstukken opvragen, zoals het ouderschapsplan. Kijk voor de voorwaarden op de site van de Belastingdienst.
Kinderopvangtoeslag
Beide co-ouders hebben, als ze aan de voorwaarden voldoen, recht op kinderopvangtoeslag voor de opvanguren die ze zelf betalen. Op de site van de Belastingdienst staan de voorwaarden en vindt u een voorbeeldbrief om dit aan te vragen.
Huurtoeslag
Ook kunnen beide co-ouders hun kind laten meetellen als medebewoner voor de huurtoeslag, dus ook als het kind niet op uw adres is ingeschreven. Dit kunt u per brief doorgeven aan de dienst Toeslagen. Hierdoor krijgt u mogelijk meer huurtoeslag.
Co-ouderschap voorbeeld
Het idee van een co-ouderschap is dat de kinderen ongeveer evenveel tijd doorbrengen bij de ene ouder als bij de andere ouder, 50-50 dus. Een voorbeeld hiervan is dat de kinderen van zondagmiddag 18.00 uur tot woensdagmiddag 12.00 uur bij de ene ouder zijn en van woensdagmiddag 12.00 uur tot zondagmiddag 18.00 uur bij de andere ouder. Uiteraard kunt u ook gezamenlijk een andere verdeling afspreken.
60-40 verdeling voorbeeld
Bij een 60-40 verdeling zijn de kinderen bijvoorbeeld drie dagen bij de ene ouder en vier dagen bij de andere ouder.
70-30 verdeling voorbeeld
In deze verdeling zijn de kinderen bijvoorbeeld doordeweeks bij de ene ouder en in het weekend bij de andere ouder.
Hoe kan ik het aanvragen?
Een co-ouderschap spreekt u samen af en u legt deze afspraken vast in een ouderschapsplan. Indien er een ouderschapsplan gemaakt moet worden omdat u gaat scheiden, moet dit ouderschapsplan ook worden ingediend bij de rechtbank. Onze scheidingsadvocaat kan u hierbij helpen.
Is een co-ouderschap verplicht?
Er is geen wettelijke basis voor een co-ouderschap, een ouder is dan ook niet verplicht om hieraan mee te werken. Een belangrijke voorwaarde voor co-ouderschap is immers dat de ouders goed met elkaar kunnen communiceren. Als dit redelijkerwijs niet lukt, dan kan dat een reden zijn om een co-ouderschap te weigeren. Er zal dan naar een andere vorm gekeken kunnen worden.
Veelgestelde vragen
Wat als co-ouderschap niet werkt?
Een co-ouderschap dat is opgenomen in een ouderschapsplan en dat is vastgelegd in een vonnis, kan niet eenzijdig worden beëindigd. Als beide ouders instemmen, kunnen de afspraken in onderling overleg worden gewijzigd. Als de andere ouder niet wil beëindigen, dan dient de ouder die wenst te stoppen hiervoor een verzoek in te dienen bij de rechtbank. De rechter zal dit verzoek alleen toewijzen als er voldoende zwaarwegende belangen zijn, waarbij het belang van de kinderen altijd voorop staat.
Wat is de maximale afstand tussen de ouders?
Er geldt geen maximale afstand om uit elkaar te gaan wonen na een scheiding. Dit hangt namelijk af van alle omstandigheden van het geval en de betrokken belangen. Als richtlijn kan een maximale afstand van ongeveer zeven kilometer hemelsbreed worden genomen. Een grotere afstand maakt het praktisch lastig om een eerlijke verdeling aan te gaan.
Wat zijn de rechten van de vader?
In de wet is geregeld dat beide ouders recht hebben op een gelijkwaardige zorgregeling (art. 1:247 lid 4 BW). Dit betekent niet per se een 50-50 regeling, maar het kan er bijvoorbeeld wel toe leiden dat een vader zijn kinderen na de scheiding meer zorgtaken voor zijn rekening neemt dan vóór de scheiding.
Moet je bij co-ouderschap alimentatie betalen?
Ook bij een co-ouderschap kan er een verplichting bestaan om kinderalimentatie te betalen. Het gaat hierbij om kosten die niet worden gedeeld, de zogenoemde ‘verblijfsoverstijgende kosten’. Bijvoorbeeld kosten voor hobby’s, kleding, zorgkosten en schoolkosten.
Wanneer is er sprake van co-ouderschap?
Er is sprake van co-ouderschap als er een evenredige verdeling is in de opvoeding en de kosten van de kinderen. Dit hoeft niet per se een 50-50 verdeling te zijn, een 70-30 verdeling kan ook een co-ouderschap zijn.
Wat is de beste verdeling bij co-ouderschap?
Er is geen beste verdeling bij co-ouderschap. De beste verdeling hangt af van de persoonlijke omstandigheden en wat het beste voor u werkt. Denk daarom hier samen goed over na. Het is daarbij belangrijk om het belang van de kinderen voorop te stellen.
Hoe toon je co-ouderschap aan?
Voor de belastingdienst moet u soms co-ouderschap aantonen. Voor de kinderopvangtoeslag en de huurtoeslag kan dit middels een brief. Voor de inkomensafhankelijke combinatiekorting bewijst u dit met een ondertekend ouderschapsplan.
Neem contact op met een advocaat familierecht van Defenz Advocaten
Onze familierecht advocaten kunnen u adviseren over een co-ouderschap en u helpen bij het opstellen van een ouderschapsplan of het maken van een alimentatieberekening.
U kunt mailen naar info@defenzadvocaten.nl of ons bereiken op 088 5159099.
